Dni Japonii

XIII Dni Japonii na UW – sprawozdanie

XIII Dni Japonii na Uniwersytecie Warszawskim

100 YEARS OF JAPANESE STUDIES

AT THE UNIVERSITY OF WARSAW

23-25 X 2019

International Conference 

Unique or Universal?

Japan and its Contribution to World Civilization


Tegoroczne, trzynaste już z kolei Dni Japonii na Uniwersytecie Warszawskim, organizowane corocznie przez Katedrę Japonistyki UW, odbyły się w dniach 23-25 X 2019 r. w Auli dawnego BUW-u oraz w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie. Były one celebrowane szczególnie uroczyście w tym roku z dwóch powodów. Pierwszy z nich to 100. rocznica studiów japonistycznych na Uniwersytecie Warszawskim, druga – 100 lat oficjalnych relacji między Polską a Japonią. Tak ważne rocznice sprawiły, że program obchodów był wyjątkowo bogaty, a jego przygotowanie zajęło nam cały rok. Honorowy patronat nad uroczystościami objęła Ambasada Japonii w Polsce, a finansowe wsparcie, jakiego udzieliły nam Japan Foundation, Toshiba International Foundation, Takashima Foundation oraz Uniwersytet Warszawski i Wydział Orientalistyki, pozwoliło na realizację rozbudowanego programu.

Każdy dzień uroczystości obfitował w wydarzenia i spotkania, które można by nazwać najważniejszymi. Pierwszy dzień (23 X) rozpoczęty został mowami inauguracyjnymi prorektora ds. naukowych dr. hab. Macieja Duszczyka, ambasadora Japonii w Polsce Tsukasy Kawady, przedstawicielki Japan Foundation Sanae Tady, dziekana Wydziału Orientalistycznego prof. dr. hab. Piotra Tarachy, byłej konsul honorowej Polski w Japonii i przedstawicielki Fundacji im. Takashimy Kazuko Takashimy oraz kierownik Katedry Japonistyki prof. dr hab. Agnieszki Kozyry.

Następnie, po nakreśleniu historii studiów japonistycznych na UW przez prof. dr hab. Ewę Pałasz-Rutkowską, prof. dr hab. Mikołaja Melanowicza i senseia Tsuneo Okazakiego, odbyły się cztery wykłady gości specjalnych, należących do najwybitniejszych badaczy kultury japońskiej i polskiej, współpracujących od lat z warszawską japonistyką i nagradzanych medalami zarówno za działalność naukową, translatorską, jak i za pracę na rzecz zacieśniania więzów kulturowych pomiędzy Polską a Japonią. Byli to, w kolejności wygłaszanych wykładów, prof. Mitsuyoshi Numano z Uniwersytetu Tokijskiego, prof. Tokimasa Sekiguchi z Tokyo University of Foreign Studies, prof. Hideo Watanabe z Shinshū University oraz prof. Shigemi Inaga z International Research Center for Japanese Studies w Kioto.

W tym dniu swoją książkę Niedźwiedzi bóg 2011, przetłumaczoną specjalnie na tę okazję na język polski przez dr hab. prof. UW Beatę Kubiak Ho-Chi, z udziałem studentów warszawskiej japonistyki, podpisywała w hallu dawnego BUW-u światowej sławy japońska pisarka Hiromi Kawakami. Została ona zaproszona przez naszą katedrę w celu uczczenia 100. rocznicy studiów japonistycznych na UW oraz podkreślenia wagi literatury pięknej i działalności translatorskiej w relacjach międzynarodowych.

Centralnym punktem tegorocznych uroczystości była międzynarodowa konferencja Unique or Universal?Japan and its Contribution to World Civilization (24 X), podczas której ponad pięćdziesięciu badaczy Japonii z różnych krajów świata (Japonii, USA, Rumunii, Niemiec, Ukrainy, Izraela, Holandii, Polski) i niemal trzydziestu ośrodków akademickich i instytucji naukowych, pracując równolegle w trzech głównych sekcjach (historyczno-socjologiczno-edukacyjnej, sekcji sztuk plastycznych, widowiskowych i estetyki oraz sekcji literaturoznawczo-językowej) starali się znaleźć odpowiedź na pytanie o wkład Japonii w budowaniu światowego dziedzictwa. Referaty były niezwykle interesujące (w celu zapoznania się ze szczegółowymi tytułami i streszczeniem wystąpień zapraszamy na stronę konferencji https://2019-days-of-japan.wixsite.com/website), czego świadectwem były nie tylko ożywione, inspirujące rozmowy w przerwach pomiędzy referatami, ale również niesłabnący ruch słuchaczy, wywołany ich przemieszczaniem się pomiędzy sekcjami, obradującymi w różnych salach konferencyjnych Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie.

Trzeci dzień uroczystości, 25 X, przepełniony był spotkaniami, które uwidaczniały rolę nauk humanistycznych oraz kultury w krzewieniu wiedzy i budowaniu trwałych więzów międzyludzkich, przekraczających bariery geograficzne, językowe, kulturowe.

Dzień ten rozpoczął się warsztatami poetyckimi z uznanym japońskim haijinem – poetą haiku, najkrótszej japońskiej formy wiersza, który już od kilku dekad podbija świat. W warsztatach wzięli udział studenci japonistyki, którzy w przyjacielskiej atmosferze mogli skonsultować tworzone przez siebie wiersze z mistrzem haiku. Zenistyczny klimat, przepełniający spotkania twórców haiku dopełniała zielona herbata matcha, serwowana w unikalnych czarkach herbacianych  przez studentów pod kierunkiem mistrzyni herbaty szkoły Urasenke, Urszuli Mach-Bryson. Należy dodać, że zielona herbata, podawana w japonistycznym pawilonie herbacianym Kaian, znajdującym się w Bibliotece UW, należy do stałych elementów Dni Japonii i stanowi unikalną atrakcję dla wszystkich interesujących się japońską ceremonią herbacianą.  

Kolejnym ważnym wydarzeniem trzeciego dnia XIII Dni Japonii na UW był wykład Hiromi Kawakami, zatytułowany „Odrodzenie literatury klasycznej w literaturze współczesnej”. Wykład ten, tłumaczony symultanicznie na polski, dostępny był dla szerokiej publiczności i cieszył się dużym zainteresowaniem.

Do kwestii kultury, w tym literatury, oraz relacji polsko-japońskich nawiązywały dwa zorganizowane w tym dniu panele: „Co nas fascynuje w obcych kulturach? Badania japonistyczne w Polsce i polonistyczne w Japonii” oraz „Literatura bez granic. Polsko-japońskie i japońsko-polskie przekłady literatury pięknej”. Wzięli w nich udział czołowi badacze i tłumacze japońscy i polscy.

Ta naprzemienność w badaniach kultur japońskiej i polskiej została dobrze uwidoczniona podczas spotkania z pracownikami Katedry Japonistyki UW, będącymi autorami najnowszych publikacji – senseiem Tsuneo Okazakim, którego Listy z Warszawy (Warushawa tayori), stanowiące pokłosie kilkunastoletnich relacji autora o naszym kraju dla japońskiego radia NHK, ukazały się w Japonii kilka miesięcy temu oraz prof. dr hab. Ewą Pałasz-Rutkowską, której zawdzięczamy II tom Historii stosunków polsko-japońskich. 1945-2019. Należy przy tym dodać, że prof. Ewa Pałasz-Rutkowska została niedawno uhonorowana prestiżową nagrodą Japan Foundation, co nas napełnia wielką radością i dumą. 

Podczas wszystkich trzech dni uroczystości nie zabrakło wydarzeń, które oprócz niezaprzeczalnych walorów poznawczo-edukacyjnych, wzbudziły podziw swą stroną artystyczną. Należy tu wymienić przede wszystkim występ ponad stuosobowego chóru pod kierownictwem Susumu Uedy, który swym gościnnym występem na zakończenie XIII Dni, zatytułowanym Requiem Project. Prayer for Peace,  zachwycił melomanów i wzruszył serca wszystkich bez wyjątku.

Wspaniałych doznań estetycznych zapewniły też uczestnikom konferencji przepiękne ikebany, tworzone każdego dnia we wszystkich salach konferencyjnych i hallu przez artystki ze szkoły Ikenobō, a także wyciszona, zenistyczna wystawa Lidii Rozmus In search for Lost Silence. Z kolei wystawa ukazująca historię studiów japonistycznych na UW, przygotowana przez Katedrę Japonistyki i program muzyczny przedstawiony przez studentów dopełniły całości programu artystycznego.

Tegoroczne obchody 100. rocznicy studiów japonistycznych na UW, które przebiegły we wspaniałej atmosferze wymiany myśli naukowej i wzajemnych inspiracji twórczych, unaoczniły wagę studiów japonistycznych na Uniwersytecie Warszawskim oraz potrzebę tego typu konferencji w przyszłości, w celu dalszego dynamicznego rozwoju tych studiów.

                                                                          Beata Kubiak Ho-Chi

                                                                      Katedra Japonistyki WO UW

XI Dni Japonii na UW (16-18 X 2017)

XI Dni Japonii na UW

The 11th Annual Days of Japan at the University of Warsaw

第十一回 ワルシャワ大学日本祭

BUW, ul. Dobra 56/66, sala 316 / University of Warsaw Library, 56/66 Dobra St., room 316

 

International Conference (16-17 X)

Constructing Identity. The Patterns of Japanese Culture

Conference programme

 

Konferencja krajowa (18 X)

Japonia w perspektywie transkulturowej

Program konferencji


 

X Dni Japonii na Uniwersytecie Warszawskim 24-26 X 2016, BUW

Wojna i pokój – Japonia pod panowaniem cesarza Shōwa (1926-1989)
→ 日本語

The 10th Annual Days of Japan at the University of Warsaw – international conference program

X Dni Japonii na Uniwersytecie Warszawskim – program konferencji krajowej W 2016 roku mija 90 lat od wstąpienia na tron cesarza Hirohito (1901-1989), co zapoczątkowało nową epokę w dziejach Japonii – Shōwa, Oświecony Pokój. Ostatnio, w związku z rozpoczęciem przez Urząd Dworu Cesarskiego publikacji Kronik Cesarza Shōwa (Shōwa tennō jitsuroku) nasiliły się w Japonii dyskusje na temat tego okresu. Był to najdłuższy w czasach historycznych okres panowania jednego cesarza, jednocześnie okres bardzo zróżnicowany. Japonia demokratyzowała się, unowocześniała, z powodu kryzysów odcinała się od wpływów Zachodu, prowadziła wojny, ponownie demokratyzowała i rozwijała, stając się trzecią potęgą gospodarczą świata. W ramach epoki Shōwa można wydzielić trzy podstawowe podokresy: 1926-1945 – demokracja, nacjonalizm i wojna; 1945-1952 – okupacja; 1952-1989  –  pokój, demokratyzacja, wzrost gospodarczy.

Trwająca wiele lat wojna w Azji i na Pacyfiku do dziś kładzie się cieniem na relacje Japonii z krajami tego regionu. Nie słabną również spory wokół kwestii rewizji pacyfistycznej konstytucji, uchwalonej w 1946 roku w warunkach amerykańskiej okupacji. Przedłużająca się obecność wojsk Stanów Zjednoczonych, jak również konflikty terytorialne, w tym problem tzw. terytoriów północnych uniemożliwiający zawarcie traktatu pokojowego z Rosją, sprawiają, że Japonia nadal do pewnego stopnia tkwi w „powojniu” (sengo).

Jednocześnie coraz częściej o epoce Shōwa Japończycy wypowiadają się z nostalgią. Czy jest to nostalgia za przedwojenną kulturą masową? Za „boskim” cesarzem i Japonią „wyjątkową”? Za sukcesami ekonomicznymi? Za czasami, kiedy wszystko było możliwe (po raz pierwszy następca tronu poślubił kobietę „z ludu”), a ludziom żyło się dostatnio?

Konferencja ma charakter interdyscyplinarny, międzynarodowy i krajowy. Zakres tematyczny obejmuje zagadnienia dotyczące szeroko rozumianej kultury Japonii tego okresu (historia, literatura, filozofia, sztuki performatywne i piękne, język), a także problematyki politycznej, społecznej i gospodarczej.

Zapraszamy!

Katedra Japonistyki Wydział Orientalistyczny UW prof. Ewa Pałasz-Rutkowska

dr Katarzyna Starecka

 

Patron medialny:

pai-logo_biale